Sultan 2.Abdülhamid Dönemindeki Spor Faliyetleri

- 09-03-2024 08:41

19. yüzyılın ortasında İngiltere'de ortaya çıkan modern futbolun Türkiye'deki gelişimi, özellikle İstanbul ve İzmir'de yaşayan yabancılar arasında başlamıştır. Bu dönemde futbola ilgi duyan Türkler de aralarında futbol oynamaya başlamış ve bu etkileşim okullarda da kendini göstermiştir. İlk olarak Osmanlı sınırları içinde yaşayan İngilizlerle başlayan futbol, ardından Osmanlı tebaası arasında yaygınlaşmıştır.

Futbol kulüplerinin kurulması da benzer bir seyir takip etmiştir. İlk olarak 1894 yılında İzmir Bornova'da İngiliz gençleri "Football and Rugby Club"ı kurmuşlardır. İzmir'den İstanbul'a gelen futbolcular ile çevrelerindeki insanlar Kadıköy Moda Çayırı'nda futbol oynamışlar ve nihayet 1896 yılında "Moda Futbol ve Ragbi Kulübünün kurulmasına öncülük etmişlerdir. Böylece İngilizler, Türk spor tarihindeki ilk futbol kulüplerini kurmuşlardır.

İlk Türk kulüplerinin kurulması daha geç olmuştur. Bunun nedeni, Sultan II. Abdülhamid yönetiminin bu tür oluşumların Türkler arasında ortaya çıkmasına siyaseten soğuk bakmasıdır. Özellikle Abdülhamid yönetimine muhalefet eden Jön Türk Hareketi'nin gizli faaliyetlerinin belli okullarda karşılık bulması, dönemin yöneticilerinin bu tür oluşumlara şüpheyle yaklaşmasına neden olmuştur.

Takip eden yıllarda Black Stocking dışında kurulan çok sayıda Türk kulübü olmuştur. Bunlardan bazıları 1901 Kadıköy, 1903 Beşiktaş, 1905 Galatasaray, 1907 Fenerbahçe ve 1907 Üsküdar'da Anadolu olarak sıralanabilir. Özellikle 24 Temmuz 1908 tarihinde meşruti yönetime geçilmesinin ardından kurulan futbol kulüplerinin sayısı artmış ve bu tip kulupler Anadolu'nun diğer şehirlerinde de yaygınlaşmıştır.

Türkiye'deki ilk "futbol ligi" yabancıların 1903 yılında kurdukları "Moda", "Elpis", "Imogene" ve "Kadıköy Union" takımlarından oluşan "İstanbul Futbol Birliği"dir. Daha sonrasında 1905'te "Galatasaray", 1908'de "Fenerbahçe" bu lige katılmışlardır.

Türk futbol tarihindeki ilk maç, 28 Ekim 1901 tarihinde Black Stocking ile Rumların Moda takımı arasında oynanmıştır. Kadıköy'deki Kuşdili Sahası'nda oynanan maçı Moda takımı 5-1 kazanmıştır. Ancak jurnalin hafiyelere verilmesi üzerine kulüp kapatılmış ve futbolcular dağıtılmıştır.

Günün Diğer Haberleri