Kliniğimize sırt kısmında çok geniş deri yarası ,teşhis ve de tedavi için
gelen köpekte akral dermatit olarak adlandırılan Türkçe'mizde ise yalama
deri hastalığı olarak tanımlanmaktadır. Yaranın büyüklüğü herkesi doğal
olarak şaşkına dönüştürdü. Bu deri hastalığı çok sık karşımıza çıkmasa da
maalesef zaman zaman karşımıza çıkıyor. Hayvan sahipleri olarak bizlerde
önceden hastalık hakkında bilgili olursak hastalığın oluşmasını ya da
oluşursa neler yapacağımızı bilirsek can dostlarına olan yardımlarımız daha
çok olacaktır. Öncelikle psikojenik dermatozlara nelerin sebep
olduğunu bilmek lazım.
Köpeklerde psikojenik dermatit sebeplerini özetlersek,
• Köpek bütün gün yalnız kalıyorsa.
• Köpek, uzun süreler için bir sandık, köpek kulübesi, kafeste kalıyorsa.
• Eve yeni bir evcil hayvan alınmıştır.
• Yakınlarda bir dişi köpek agresif , ama köpeğe ulaşamıyorsa.
• Mahalleye yeni bir köpek geldi.
• Ailede bir ölüm meydana geldi.
• Köpeğin uzun zamandır arkadaşı öldü.
• Evin çocukları veya ailenin diğer üyeleri evden
taşındı.
• Köpeklerde psikojenik dermatit de derideki görülen belirtiler nasıldır?
• Başlangıçta,en sık olarak ayakların aşağı kısımlarında arka yüzünde oval
,iyice sınırlı ,hiperpigmente alopesili bir plak olarak görülür. Bahsedilen
bölgelerden birinde lezyon oldukça küçük olma eğilimindedir, ancak artan
yalama ile yavaş yavaş büyür.
• Tedavi edilmezse lezyon çeşitli aşamalardan geçer . Alopesi gelişir ve
lezyon sertleşir, kabarır, kalınlaşır ve plak gibi olur. Daha sonra nodüler
ülserasyon, fibrozis ve hiperpigmentasyon vardır.
• Daha sonraki aşamada ikincil enfeksiyon çok yaygındır ve derin bir
piyodermadır. Tedavi edilmeyen vakalar furunküloza ilerleyebilir.
• Yalama nedeniyle saç tellerinin zarar görmesi dermise nüfuz edebilir ve
derin piyodermayı vurgulayacaktır. Bir çalışmada, akral yalama lezyonlarının
%94'ünde derin piyoderma mevcuttu (Shumaker ve diğerleri, 2008).
Başlatan neden ne olursa olsun, sorun kaşıntı yalama döngüsünün gelişmesiyle
hızla kendi kendine devam edebilir. Lezyonun tedavisi, ne kadar süredir mevcut
olduğuna ve hangi aşamaya ulaşıldığına bağlı olacaktır.
Akral yalama dermatitinin çok faktörlü nedenleri vardır ve bazı yönleri hala tam
olarak anlaşılamamıştır. Sonuç olarak, birçok tedavi savunulmaktadır. Tedavi için
serbest veteriner hekiminizden yardım almalısınız. Öncelikle hastalık hakkında
geniş bir bilgilendirme sizi bekliyor. Sonrasında veteriner hekim meslektaşım size
hayvanın psikolojisi ile ilgili dikkat etmeniz gereken hususlar ve de oluşan
yaraların niteliğine göre tedavi sunacaktır. Önümüzdeki yıllarda yeni meslek dalı
olarak ülkemizde ,hayvanlar için davranış uzmanları sahaya inecektir. Sizlere ve
de can dostlarımıza sağlıklı güzel günler dilerim.
Sakarya Bölgesi Veteriner Hekimler Odası
BAŞKANI
Mustafa YILDIZ